Biżuteria, Inspiracje, kamienie szlachetne

Wielki Gatsby – kwintesencja Art Deco

Wszystko zaczyna się w głowie pewnego reżysera, kiedy w podróż koleją Transsyberyjską zabiera butelkę czerwonego wina i najsłynniejsze dzieło Scotta F. Fitzgeralda pt Wielki Gatsbi. Wyraźnie oczarowany erą jazzu, postanawia stworzyć hollywodzkie widowisko opowiadające nie tylko  historię miłosną Jaya Gatsby’ego i Daisy Buchanan, ale przede wszystkim przenieść widza do niesamowitych lat dwudziestych ubiegłego stulecia.

Mając do dyspozycji ponad 100 mln dolarów Baz Luhrmann postawił na współpracę nie tylko z najlepszymi aktorami. Kluczem do sukcesu Wielkiego Gatsby’ego okazały się niezwykle efektowne kostiumy Miucci Prada ,scenografia wzorowana na posiadłościach z Long Island oraz specjalnie zaprojektowana  na potrzeby  filmu kolekcja biżuterii „Jazz Age „ marki Tiffany & Co, której jednym z charakterystycznych przedmiotów jest  diadem z piórkiem. Te wszystkie elementy tworzą nastrój i sprawiają, że całość prezentuje się autentycznie. Naszpikowana biżuteryjnymi detalami opowieść od pierwszych scen filmu wzbudza pożądanie, jak choćby błyszczący na palcu Daisy  diamentowy pierścionek. Wszystko utrzymane w wyjątkowym, zmysłowym stylu lat 20 i 30.

 

Musisz wiedzieć, że wybór marki Tiffany & Co nie był przypadkowy.W latach 20 była jedną z ulubionych marek  bogaczy z Long Island. Jubilerzy  Tiffaniego tworząc kolekcję biżuterii sięgnęli do archiwów marki, ujawniając korespondencję Fitzgeralda, który jak się okazało w latach 20-tych był klientem biżuteryjnej marki. Natomiast sam Louis Comfort Tiffany ówczesny najbardziej znany projektant marki Tiffany  był stałym bywalcem przyjęć ówczesnej elity. Na ekranie możesz  podziwiać nie tylko współczesne projekty, ale też autentyczne broszki i naszyjniki z epoki wypożyczone przez firmę Tiffany specjalnie do filmu .Wiesz, że wiele elementów biżuterii ma znaczenie symboliczne?  np. sznur pereł, noszony przez główną bohaterkę, który otrzymała w prezencie ślubnym od męża. Niezwykle drogi  podarunek wyceniany na trzysta pięćdziesiąt tysięcy dolarów symbolizuje trudne do zerwania między małżonkami więzy. Biżuteria dopełnia  też wizerunek tytułowego bohatera  granego przez Leonardo Dicaprio jak choćby spinki z inicjałami, gustowna  papierośnica czy ogromny sygnet z wizerunkiem stokrotki, nawiązującym do imienia Daisy.

Kosztowności noszone przez bohaterów filmu dają wrażenie przepychu i  rozrzutności. Są eksponowane niemal w każdej scenie filmu ukazując świat bogaczy przedwojennej epoki, którzy uwielbiali ręcznie wykonane błyskotki. Stworzone przez markę  Tiffany kolekcje naszyjników zdobionych perłami, inkrustowane diamentami ozdoby do włosów, kolczyki żyrandole, bransoletki i  pierścionki  są prawdziwymi dziełami sztuki ,ponadczasowymi i wyjątkowymi.

THE GREAT GATSBY

Popularny w latach 1919 – 1939 styl Art Deco swoją nazwę  otrzymał dopiero w 1966 dzięki wystawie Współczesnej Sztuki Zdobniczej i Użytkowej która odbyła się w Paryżu w 1925 roku.

„Art Deco”  pochodzi od francuskiego art ( sztuka) i décoratif ( dekoracyjny) to zupełne przeciwieństwo do secesyjnego braku dyscypliny i chaosu stylistycznemu. W biżuterii zrezygnowano z płynnej linii i kwiatowego ornamentu na rzecz geometrii form, prostoty wzorów, dążenia do połączenia piękna i funkcjonalności które  stało się  charakteryzującym przesłaniem dla biżuterii z tego okresu. Inspiracją tego stylu był rozwijający się przemysł, kultura orientalna, sztuka Ameryki Południowej i Afryki.

Nowe rozwiązania w złotnictwie

Przypadający na lata 20 i 30 ubiegłego stulecia rozkwit kunsztu jubilerskiego bez wątpienie wzniósł się na wyżyny. Drogocenne kamienie zaczęto oprawiać w wyjątkowo twardy i wytrzymały metal szlachetny jakim jest platyna, który pozwalał na odchudzenie oprawy i lepsze wyeksponowanie kamienia. . Znana w tym czasie firma Van Cleef & Arpels opracowała kolekcję biżuterii nazywaną serti invisible czyli niewidocznej oprawie. Polegającej na oprawie drogocennych kamieni w szynie bez widocznej ramki. Dokonał się również przełom w łączeniu różnych kamieni : diamenty ,rubiny,  szmaragdy,  łączono z turkusami, agatami i koralem tworząc niepowtarzalne kompozycje kolorystyczne. Jubilerzy zwłaszcza znanych firm złotniczych eksperymentowali z nowymi dotąd nieznanymi geometrycznymi szlifami takimi jak romb, trapez , bagieta czy trójkąt.

Do produkcji biżuterii zaczęto stosować tańsze materiały. Niewątpliwie propagatorką sztucznej biżuterii była sama Coco Chanell.  Plastik , bakelit czy syntetyczne kamienie,  dzięki którym biżuteria stała się dostępna dla każdego. Wiesz ,że  na rozkwit produkcji biżuterii i syntetycznych kamienie jubilerskich miał wynalazek polskiego chemika  Jana Czochralskiego ?

Historyczne inspiracje

Niewątpliwie ogromny wpływ na biżuterię z tego okresu miały odkrycia archeologiczne w Dolinie królów. Motywy kwiatów lotosu, skarabeuszy, oka Horusa  miały natychmiast odzwierciedlenie  w projektach tworzących w tym czasie jubilerów. Wpływom Dalekiego Wschodu,  nie oparł się sam Jacques Cartier. Po powrocie z Indii stworzył kolekcję biżuterii pod nazwą „tutti frutti” Gdzie inspirację stanowiło hinduskie drzewo życia. Biżuteria była złożona z fantazyjnie oszlifowanych rubinów, szmaragdów i szafirów tworząc kompozycje kwiatowe.

Z kolei marka Van Cleef & Arpels motywy faraonów przeniosła na bransoletki, kolczyki i broszki przy tym oryginalnie łącząc w  złotą oprawę lapis lazuli, turkus i onyks.

Art Deco na aukcjach

Art Deco to bardzo skomplikowane wzory, wymagające precyzji i umiejętności rzemieślnika. Biżuteria z tego okresu należy do najpiękniejszych a jej różnorodność zachwyca niejednego kolekcjonera. Pojawiające się  na rynku antykwarycznym smaczki osiągają horrendalne ceny, zwłaszcza jeśli mają bogatą historię i rozpoznawalne pochodzenie tak jak naszyjnik Cartier zaprojektowany dla Barbary Huston – najbogatszej amerykanki, dziedziczki fortuny Woolworth. Składający się z 27 kulek  jadeitu naszyjnik w kolorze szmaragdowym zakończony zapięciem z 18 – karatowego złota , wysadzanego rubinami i diamentami w formie bagiet w 2014 roku na aukcji Sotheby’s w Hong Kongu  został sprzedany za 27 milonów dolarów. Podobnie jak w 2012 roku damski biżuteryjny zegarek marki  Cartier z tarczą otoczoną diamentami osiągnął cenę ponad 41 tysięcy złotych.

Precjoza z lat 20 i 30 ubiegłego wieku  są niewątpliwie  dzisiaj cenione ze względu na oryginalny projekt i wartość artystyczno-dekoracyjną, wyprzedzającą swoim nowatorstwem epokę.

Zdjęcia: Materiały prasowe